Дорогие наши женщины!
От имени руководства республики и от себя лично от всей души поздравляю вас с замечательным праздником – Днём матери в Республике Саха (Якутия)!
Это праздник самых близких и родных каждому из нас людей, он согрет душевным теплом всех жителей Якутии. Нашим матерям мы говорим самые искренние, нежные слова любви и благодарности. Ведь именно с мамой, её ласковой заботой и безграничной любовью связана вся наша жизнь. Первое главное слово, которое мы говорим – мама. Это святое имя мы всегда произносим с особым почитанием и благодарностью. Преданность, терпение и силы, которые отдают матери своим детям, – бесценны.
В Якутии поддержка материнства и детства, высокого качества жизни семей, улучшение демографической ситуации — стратегические направления экономической и социальной политики. Системная работа в этом направлении ведётся в рамках национального проекта «Семья», инициированного Президентом России Владимиром Путиным.
Так, за последние шесть лет объём финансирования на поддержку материнства и детства в республике возрос почти в семь раз, и в 2025 году составляет более 29,1 миллиардов рублей. Внедрены новые меры поддержки, направленные на повышение рождаемости и благосостояния семей с детьми.
До 2027 года продолжено действие целевого капитала «Дети столетия» в связи с рождением ребёнка. В этом году он составляет более 116,7 тысяч рублей. Также увеличен размер республиканского материнского капитала «Семья» в связи с рождением третьего ребёнка в два раза — до 300 тысяч рублей. Ранее он предоставлялся однократно на семью, теперь будет выдаваться на каждого ребёнка, рождённого с 1 января 2025 года.
Установлено денежное поощрение матерей при награждении знаками «Высшая благодарность матери» до 100 тысяч рублей. А при награждении знаком «Мать-героиня» предоставляется денежная выплата в размере 1 миллион рублей.
В Якутии ежегодно значительные средства направляются на приобретение современного оборудования перинатальных центров, где оказывается помощь матерям и новорождённым. Молодые люди при создании семьи получают финансовую поддержку в размере 50 тысяч рублей.
На Восточном экономическом форуме во Владивостоке Президент России Владимир Путин отметил, что именно в Якутии наблюдается самый значительный прирост населения в стране. Мы сохраняем лидирующие позиции по основным демографическим показателям в стране.
По количеству рождаемости среди регионов Российской Федерации Республика Саха (Якутия) уверенно занимает 10 место, а среди регионов Дальневосточного федерального округа — первое место. С 2020 года число многодетных семей в Якутии увеличилось на 10% – до более 34,6 тысяч. В 2024 году году 44% малышей родились третьими и последующими детьми в семьях.
В этот праздничный день я выражаю огромную благодарность всем матерям наших защитников Родины — героев, решающих боевые задачи на СВО. Вы вырастили и воспитали достойных сыновей Якутии, вставших на защиту Отечества. Все они мужественно и преданно служат стране, являются гордостью республики.
Мать – пример любви, чуткости, терпения и человечности, наш самый первый друг и учитель.
Дорогие наши матери! Желаю вам мира и добра, крепкого здоровья, успехов всем вашим родным и близким, долгих лет счастливой жизни и всего самого хорошего!
Глава Республики Саха (Якутия) А.С. Николаев
Күндү ийэлэр!
Саха Өрөспүүбүлүкэтин салалтатын уонна тус бэйэм ааппыттан ис сүрэхпиттэн Саха Өрөспүүбүлүкэтигэр Ийэ күнүнэн эҕэрдэлиибин!
Бу биһиги хас биирдиибитигэр кимнээҕэр да күндү, кимнээҕэр да чугас киһибитигэр аналлаах Саха сирин бары олохтооҕун сылаас сыһыанынан угуттанар дьоро күн. Ийэлэрбитигэр тапталбыт уонна махталбыт ис сүрэхтэн тахсар истиҥ, нарын тылларын аныыбыт. Аан бастаан саҥарар бастакы тылбыт – ийэ. Бу тылы ураты иэйиилээхтик, махталлаахтык этэбит. Ийэлэр оҕолоругар сылаас сыһыаннара, кинилэр тустарыгар тугу барытын тулуйар ис күүстэрэ тугунан да сыаналаммат.
Саха сиригэр ийэ буолууну уонна оҕо сааһы, ыал олоҕун уйгутун өйөөһүн, демографическай быһыыны-майгыны сайыннарыы – экэнэмиичэскэй уонна социальнай бэлиитикэ стратегическай хайысхаларынан буолар. Бу туһаайыыларынан ыытыллар утумнаах үлэ-хамнас Россия Президенэ Владимир Путин көҕүлээбит “Дьиэ кэргэн” национальнай бырайыагын чэрчитинэн олоххо киирэр.
Ол курдук кэнники алта сылга өрөспүүбүлүкэҕэ ийэ буолууну уонна оҕо сааһы өйүүргэ көрүллэр үп кээмэйэ сэттэ төгүл кэриҥэ улаатан 2025 сылга 29,1 млрд солкуобайы куоһарда. Оҕо төрөөһүнүн элбэтиигэ уонна оҕолоох ыаллар уйгуларын үрдэтиигэ туһаайыллыбыт өйөбүл дьаһаллара олоххо киирэллэр.
Оҕо төрөөтөҕүнэ бэриллэр “Үйэ оҕолоро” тус сыаллаах хапытаал 2027 сылга диэри үлэлиэҕэ. Быйыл суумата 116,7 тыһыынча солкуобайга тэҥнэһэр. Маны тэҥэ үһүс оҕо төрөөтөҕүнэ бэриллэр “Дьиэ кэргэн” ийэ өрөспүүбүлүкэтээҕи хапытаалын кээмэйэ икки төгүл улаатан 300 тыһыынча солкуобайга диэри үрдээтэ. Урукку өттүгэр ыалга биирдэ бэриллэр буоллаҕына, билигин 2025 сыл тохсунньу 1 күнүттэн төрөөбүт хас биирдии оҕоҕо бэриллиэҕэ.
“Ийэҕэ үрдүк махтал” бэлиэнэн наҕараадалыырга 100 тыһыынча солкуобайга диэри харчынан биһирэбил олохтонно. Оттон “Дьоруой-ийэ” бэлиэнэн наҕараадалыырга 1 мөлүйүөн солкуобай кээмэйдээх харчынан төлөбүр оҥоһуллар. Саха сирин перинатальнай кииннэригэр аныгы тэриллэри атыылаһарга дьоһун үп-харчы көрүллэр. Эдэр ыччат ыал буолар түбэлтэлэригэр 50 тыһыынча солкуобай суумалаах өйөбүлү ылаллар.
Владивостокка буолбут Илиҥҥи экэнэмиичэскэй форумҥа Россия Президенэ Владимир Путин чуолаан Саха сиригэр нэһилиэнньэ эбиллиитин бэлиэтээбитэ. Дойдуга сүрүн демографическай көрдөрүүлэрбитинэн билигин да бастыҥнар кэккэлэригэр сылдьабыт. Россия Федерациятын эрэгийиэннэрин ортотугар Саха Өрөспүүбүлүкэтэ оҕо төрөөһүнүн ахсаанынан 10-с миэстэлээх, Уһук Илиҥҥи федеральнай уокурукка – бастакы. 2020 сылтан элбэх оҕолоох ыал ахсаана 10 бырыһыан улаатта – 34,6 тыһыынчаны куоһарда. 2024 сылга төрөөбүт оҕо 44 бырыһыана дьиэ кэргэҥҥэ үһүс уонна онтон салгыы төрөөбүт оҕо ахсааныгар киирэр.
Бүгүҥҥү бырааһынньык күнүгэр Ийэ дойдубутун көмүскүү сылдьар буойун уолаттарбыт ийэлэригэр дириҥ махталбын биллэрэбин. Эһиги Аҕа дойду көмүскэлигэр туруммут Саха сирин булгуруйбат буулаҕа санаалаах уолаттарын иитэн-такайан, бүөбэйдээн таһаарбыккыт. Кинилэр бары дойдуларыгар бэриниилээхтик, хорсуннук сулууспалыы сылдьалларынан өрөспүүбүлүкэ барыта киэн туттар.
Ийэ – таптал, киһиэхэ истиҥ сыһыан, аһыныгас буолуу холобура, биһиги бастыҥ доҕорбут уонна учууталбыт.
Күндү ийэлэр! Эһиэхэ эйэни уонна үтүөнү, чэгиэн доруобуйаны, чугас дьоҥҥутугар ситиһиилэри, уһун дьоллоох олоҕу, сир үрдүгэр баар бары кэрэни баҕарабын!
Саха Өрөспүүбүлүкэтин Ил Дархана Айсен Николаев